رهنمای گردشگری مشهد

جاذبه‌های گردشگری مشهد

مشهد مقدس مزین به وجود مبارک حضرت امام رضا(ع) مهم ترین شهر مذهبی ایران است که در تمام روزهای سال پذیرای دوستداران اهل بیت(ع) است. وجود حرم مطهر حضرت امام رضا(ع) در این منطقه سبب توسعه و رونق اقتصادی این شهرستان شده است. صنعت جهانگردی در مشهد از اهمیت و اعتبار ویژه‌ای برخوردار است. اهمیت ویژه شهر مشهد در درجه نخست به خاطر جایگاه زیارتی آن است که به طور دایم گروه گروه مردم ایران و دیگر مسلمانان کشورهای گوناگون اسلامی را برای زیارت به سوی خود می کشاند. علاوه بر جهانگردان مسلمان، بسیاری از جهانگردان غیرمسلمان نیز آرزوی بازدید این آثار و زیارت مسلمانان را در‌این گونه زیارتگاه ها دارند. مشهد به پاس وجود حرم مطهر ثامن الائمه(ع) و نیز به لحاظ جایگاه گردشی و فرهنگی خود، سراسر سال را با بیش ترین جمعیت می گذراند. در مشهد تولیدات هنری، نقش پر اهمیتی در اقتصاد ناحیه داشته و شمار زیادی از مردم، در بخش صنایع دستی شاغل هستند. رایج ترین صنایع دستی مردم مشهد و پیرامون آن، بافت فرش، قالیچه، گلیم، شعربافی، نمد مالی، پوستین دوزی، سنگ تراشی، قلم‌زنی روی سنگ، سفال‌گری، سبد و حصیربافی، فرآورده های چوبی و فلزی، نقاشی روی چرم و… است. روند بازرگانی حاکم بر اقتصاد ایران، بر پیکره بازرگانی استان خراسان، به ویژه ناحیه مشهد نیز تاثیر داشته است. از گذشته های دور، بخش بزرگ تولید مشهد را فرآورده های کشاورزی و صنایع دستی به خود اختصاص می داده است. بیش‌ترین کالاهای صادراتی این ناحیه در سطح ملی، فرآورده های کشاورزی، مانند گندم، زعفران، زرشک، کشمش، پوست دام و در مورد صنایع دستی، قالی، فیروزه تراشیده شده و پوستین بوده است

.


ghaem_3_300x192

.

 

حرم مطهر


حرم حضرت رضا (ع) که روضه منوره نیز گفته می شود و در زیر گنبدی زرین قرار دارد با رواقهای گوناگونی که هر یک نام جداگانه ای دارند، احاطه شده است. مرقد مطهر حضرت رضا (ع) در داخل ضریح قرار دارد. هنرمندان زبردست اوج قدرت هنری خود را در خلق آثار زیبا و شکوهمند این مکن بکار گرفته اند. دیوارهای حرم تا ارتفاع 20 سانتی متر با سنگ مرمر پوشیده شده است و بالای آن به ارتفاع 92 سانتی متر با کاشیهایی بسیار گرانبها و ارزشمند، مشهور به «سلطان سنجری» مزین شده است. برروی این کاشیهای نفیس آیات قرآن و احادیث معصومین (ع) با خطوط رقاع و ثلث و نقشهای اسلیمی برجسته دیده می شود. کتیبه بسیار مهمی که در حرم مطهر به چشم می خورد، در زیر گنبد بر سر دیوارهای حرم است و حرم مطهر را دور می زند. بر این کتیبه که 80 سانتی متر عرض دارد. سوره مبارکه جمعه با خط ثلث جلی نوشته شده است. که اثر خطاط مشهور دوره صفوی «علیرضا عباسی» است.

.


1

.

رواقها

در اطراف حرم مطهر رواقها و بیوتات مختلفی احداث شده است که مشهورترین این رواقها عبارتند از: مسجد بالاسر، دارالسیاده، دارالحفاظ، دارالسلام، دارالسرور، دارالزهد، دارالذر، دارالسعاده، گنبد حاتم خانی، دارالضیافه، گنبد الهوردی خان، توحید خانه، دارالفیض، دارالشکر، دارالشرف و رواق بزرگ دارالولایه.

گنبد طلا

بقعه مبارکه حرم رضویه دارای گنبد طلا و درخشانی است که بر فراز حرم امام رضا(ع) قرار دارد و بزرگترین و نمایان ترین شاخص و نماد «مشهد مقدس» به شمار می رود. ارتفاع آن از کف حرم تا بالای گنبد 20/31 متر است. کتیبه بزرگی به صورت یک نوار گنبد را دور می زند. این کتیبه به خط «علیرضا عباسی» می باشد.

.


.


صحن جدید قاجاریه (صحن آزادی)

این صحن در مشرق حرم مطهر واقع شده است. این صحن نیز دارای چهار ایوان است. مشهورترین آنها، ایوان طلاست که متصل به حرم مطهر می باشد.

صحن عتیق صفویه (صحن انقلاب)

یکی از زیباترین و با شکوه ترین اماکن آستان قدس رضوی صحن عتیق صفوی یا صحن انقلاب است. در این صحن چهار ایوان به نامهای: ایوان عباسی (شمالی)، ایوان طلا (جنوبی)، ایوان نقارخانه (شرقی) که ساختمان نقارخانه بر روی آن ساخته شده است و ایوان ساعت (غربی) که ساعت بزرگی بر آن قرار دارد دیده می شود. بنای این ایوان ها از بهترین نوع هنر معماری اسلامی است ساختمان ایوان طلای این صحن به دستور امیرعلی شیرنوائی وزیر دانشمند «سلطان حسین بایقرا» در سال 872 ق بنا شده است. ولی تکمیل بنای این صحن به دستور شاه عباس انجام گرفته است. بنای زیبای نقاره خانه، سقاخانه (حوض اسماعیل طلایی) در وسط صحن انقلاب و ساعت برروی ایوان غربی از دیدنیهای این صحن است.

صحن جمهوری اسلامی

این صحن به وسعت 000/10 متر مربع در سال 1365 ش. احداث شده است. در این صحن دو گلدسته در پشت سردرهای شمالی و جنوبی هر یک به ارتفاع 30 متر ساخته شده است. صحن مذکور از طریق رواق دارالولایه به حرم مطهر مرتبط می شود.

صحن قدس

این صحن بعداز انقلاب احداث و 2500 متر مربع وسعت دارد. در طبقه همکف آن 28 حجره به ارتفاع 6 متر و یک ایوان به وسعت 150 متر مربع که به ایوان قبله معروف است بنا شده است.

صحن موزه (رواق در دست احداث دارالامامه)

این صحن در مجاورت مسجد گوهرشاد و مقابل خیابان امام رضا (ع) (خیابان تهران) واقع است. و بیش از 8300 متر مربع وسعت دارد. مطالعات پوشش سقف این صحن به منظور ایجاد رواقهائی در آن در دست تهیه است. صحن بزرگ جامع رضوی در مقابل صحن موزه می با شد.

مسجد گوهرشاد

مسجد گوهرشاد یکی از مشهورترین مساجد ایران است. این مسجد که در مجاورت حرم حضرت رضا (ع) قرار دارد، به دستور «گوهرشاد خاتون» همسر «شاهرخ تیموری» در سال 821 ق ساخته شده است. هم اکنون مساحت کل این مسجد 9410 متر مربع می باشد. این مسجددارای یک صحن و چهار ایوان و هفت شبستان بزرگ است در طرفین ایوان زیر گنبد یا ایوان مقصوره، دو مناره زیبا، هر یک به بلندی 40 متر قرار دارد. منبر آن در سال 1243 ق به شیوه منبت کاری از چوب گردو ساخته شده است. در این منبر آهن و میخ به کار نرفته است.
کتابخانه و مرکز اسناد آستان قدس رضوی
ساختمان بزرگ کتابخانه در محل بین بست بالا (بست شیخ توسی) و بست طبرسی قرار دارد. سابقه تأسیس کتابخانه آستان قدس رضوی به سال 618 ق می رسد. این کتابخانه اکنون یکی از غنی ترین و بزرگترین کتابخانه های جهان اسلام و خاور میانه است. این کتابخانه به 36 زبان کتاب دارد. قدیمی ترین کتب خطی کتابخانه، آرشیو مجلات و روزنامه های قدیمی و جاری این کتابخانه از اهمیت خاصی برخوردار است. ساختمان جدید کتابخانه با گنجایش یک میلیون جلد کتاب و چندین سالن مطالعه و سایر امکانات در سالهای اخیر احداث شده است. بنیاد پژوهش های آستان قدس رضوی در نزدیکی کتابخانه واقع شده است.

.

.

موزه های آستان قدس رضوی

موزه مرکزی آستان قدس رضوی یکی از زیباترین و غنی ترین موزه های ایران به شمار می رود. ساختمان آن در ضلع شرقی صحن موزه یا صحن امام خمینی قرار دارد. قدمت اشیای آن به قرن ششم هجری می رسد. از آثار بی نظیر این موزه سنگ مرقد امام هشتم است که به خط کوفی برجسته در سال 516 ق با نهایت ظرافت حجاری شده است. که بر لوحی از مخمل قرار دارد. موزه قرآن، موزه تمبر، موزه سکه و موزه تاریخ مشهد از دیگر موزه های آستان قدس رضوی می باشد. دانشگاه علوم اسلامی رضوی، مهمانسرای حضرت، دارالشفای امام رضا(ع) از دیگر اماکن و مجموعه های اطراف حرم مطهر حضرت رضا (ع) می باشد.

.


.

مزارات و بناهای مذهبی تاریخی مشهد

یکی از سنن نیک اسلامی، گرامی داشت بزرگان دین و دانش است که حتی پس از درگذشت آنان، نسبت به آرامگاهشان رعایت می شود. و این نمونه ای از حس حق شناسی ایرانیان است که موجب تشویق آیندگان می شود تا با کسب دین و دانش نام خود را جاوید (مخلد) و آرامگاه خویش را مورد احترام و تقدیس اهل معرفت قرار دهند.این بزرگداشت چه بسا به صورت بنای یادبودی و یا بقعه و آرامگاهی مجلل، جلوه می کند.
در شهر مشهد به جهت اینکه مدفن مطهر حضرت امام رضا (ع) می باشد بزرگان و دانشمندان بسیاری در محوطه حرم مطهر و سایر نقاط مدفون هستند از آن جمله: آرامگاه دانشمند بزرگ اسلامی بهاالدین محمد عاملی معروف به شیخ بهائی در صحن موزه. آرامگاه شیخ حر عاملی محدث بزگر و مولف کتاب وسایل الشیعه در صحن عتیق صفویه آرامگاه شیخ طبرسی مفسر بزرگ قرآن متوفی به سال 548 ق صاحب تفسیر مجمع البیان در گورستان ابتدای خیابان طبرسی (باغ رضوان) که اخیراً آرامگاه جدیدی بر آن ساخته اند. آرامگاه شیخ محمد عارف متوفی به سال 985 ق مشهور به پیر پالاندوز در ابتدای پایین خیابان می باشد.

آرامگاه خواجه ربیع

«ربی بن خثیم» مشهور به خواجه ربیع از شخصیتهای اسلامی است که به زهد مشهور بوده است. بقعه او در وسط باغی با گنبدی مرتفع قرار دارد. تاریخ ساختن آن مربوط به قرن 11 ق و از بناهای دوره صفوی است. وفات خواجه ربیع را سال 63 ق ذکر کرده اند. داخل بقعه دو کتیبه به خط «علیرضا عباسی» نوشته شده است. این زیارتگاه در انتهای بلوار خواجه ربیع واقع است. آرامگاه خواجه اباصلت و خواجه مراد، در ابتدای جاده مشهد نیشابور گنبد خشتی «مدفن امام زاده محمد» در خیابان طبرسی، گنبد سبز «مدفن شیخ محمد مومن» در خیابان آخوند خراسانی از دیگر مزارات و ابنیه تاریخی شهر مشهد است.

.


RDA13224

.

آرامگاه فردوسی

حکیم ابوالقاسم فردوسی در سال 411 ق زندگی را بدرود گفت. بزگترین حماسه سرای ایران شاهنامه را در مدت 30 سال سروده است. آرامگاه این شاعر نامی در 24 کیلومتری شمال غربی مشهد (توس) در مسیر جاده مشهد ـ قوچان واقع شده است. آرامگاه فردوسی در باغ بسیار مصفائی قرار دارد. داخل محوطه آرامگاه تابلوهای سنگی زیبا از داستانها و حماسه های شورانگیز شاهنامه وجود دارد. در مغرب باغ آرامگاه موزه فردوسی قرار دارد.

.

.

بنای هارونیه

در نزدیکی آرامگاه فردوسی بنای هارونیه قرار دارد که تاریخ دقیق بنا روشن نیست. وجه تسمیه این بنا معلوم نمی باشد. احتمالاً این ساختمان مدتی خانقاه بوده است. چون آرامگاه امام محمد غزالی در توس می باشد ولی محل آن دقیقاً روشن نیست در مجاورت این بنا به یادبود این دانشمند، سنگ مزاری نصب شده است.

.

RDA13153

.

آرامگاه و موزه نادر

در بالاخیابان مشهد و در چهار راه شهدا، در میان باغ مصفایی آرامگاه نادر بنا شده است. این ساختمان در سال 1338 هجری شمسی ساخته شده است. مجسمه نادر در حالی که سوار بر اسبی است و تبر زین در دست دارد بر فراز آرامگاه نصب شده است. ارتفاع این مجسمه 5 متر می باشد. وزن تقریبی آن حدود 14000 کیلوگرم است.در داخل آرامگاه موزه ای هم وجود دارد. آرامگاه افسر رشید و فداکار شهید سرهنگ محمدتقی خان پسیان نخستین فرمانده و بنیان گذار ژاندارمری در ایران در پشت بنای آرامگاه نادر قرار دارد.

.

________

.

زیارتگاه میامی (امام زاده یحیی)

در 50 کیلومتری مشهد در مسیر جاده سرخس آرامگاه امام زاده یحیی قرار دارد. او از فرزندان زید و نواده امام سجاد (ع) است. و در سال 107 ق در جنگی با حکام اموی به شهادت رسید. بقه مبارکه امام زاده یحیی و بنای ساختمان آن متعلق به قرن دهم هجری است. که در سال های اخیر مجدداً بازسازی و توسعه یافته است.


جاذبه های سیاحتی مشهد

کوهسنگی

تفرجگاه کوه سنگی در جنوب غربی مشهد در انتهای خیابان کوهسنگی و در دامنه کوههای جنوبی مشهد قرار دارد. این پارک دارای استخر و سالن غذاخوری برای پذیرایی عمومی می باشد. طرح توسعه گردشگاه کوهسنگی شامل ایجاد فرهنگسرا، موزه مردم شناسی، امکانات ورزشی از سال 1376 آغاز شده است. مجموعه تفریحی و فرهنگی کوهسنگی پس از توسعه، پیرایش و بازسازی بصورت بزرگترین تفریحگاه مشهد در خواهد آمد.

.


.


پارک ملت

این پارک در مغرب مشهد و در حاشیه بلوار وکیل آباد واقع است. مساحت آن 000/720 متر مربع می باشد. پارک ملت از بزرگترین و با صفاترین پارکهای مشهد محسوب می شود. دانشگاه فردوسی مشهد در مقابل این پارک واقع شده است.

.

______


پارک جنگلی وکیل آباد

بوستان وکیل آباد در انتهای بزرگراه وکیل آباد قرار دارد که دارای قناتی با آب گوارا می باشد. در مجاورت پارک جنگلی وکیل آباد مجموعه تفریحی کوهستانی پارک شادی قرار دارد. در این مجموعه انواع وسایل تفریحی و سرگرمی وجود دارد.


پارک میرزا کوچک خان جنگلی

این پارک در خیابان دانش شرقی قرار دارد. این پارک دارای استخر شنا و امکانات تفریحی و ورزشی می باشد. سایر پارکهای بزرگ مشهد عبارت است از باغ ملی در خیابان امام خمینی (ره)، پارک وحدت، پارک مصلی، پارک کودک، پارک دانشگاه، بوستان قائم در بحرآباد، پارک جنگلی فرودگان و ...

.

.

مراکز خرید


بازار رضا

بزرگترین مرکز خرید مسافران و زائران بازار رضا می باشد. در این بازار انواع سوغات مشهد از قبیل: فیروزه، انگشتر عقیق، طلاجات، عطریات، زعفران، نبات، مهر و سجاده و تسبیح به فروش می رسد. این بازار در فضایی به طول 800 و عرض 30 متر ساخته شده است که مجموعاً 72000 متر مربع زیربنا دارد. طول بازار در دو دالان ودو طبقه جمعاً 3 کیلومتر می باشد. در ازای هر بازار 750 متر است. بازارچه عباس قلی خان در کنار مدرسه علمیه عباس قلی خان در ابتدای پایین خیابان و بازارچه عیدگاه و سرای عزیزاله اف از دیگر مراکز عرضه کالای سوغات زائران می باشد.
مجموعه تجاری بازار مولوی به فاصله 800 متر از حرم مطهر در بولوار مصلی (مصلی 9) مرکز توزیع و عرضه لوازم التحریر، لوازم آرایشی و بهداشتی، لوازم خرازی و سوغات برای زائران می باشد.

.

717_pic

.

از مراکز بزرگ تجاری این شهر می توان به زیست خاور، الماس شرق، پروما، تابان، کیان سنتر و بازار رضا اشاره کرد. به دلیل وجود جاذبه های فراوان تاریخی-مذهبی و فرهنگی در مشهد، درحال حاضر نیمی از هتل ها و هتل آپارتمان های ایران در شهر مشهد قرار دارند.
نمایشگاه بین المللی مشهد امروزه به عنوان بزرگترین و فعالترین نمایشگاه بین المللی تجاری در ایران بعد از نمایشگاه بین المللی تجاری تهران فعالیت می کند. مشهد بعلت هم جواری با کشورهای آسیای میانه و موقعیت صنعتی سالانه میزبان ده ها نمایشگاه بین المللی است. در حال حاضر مدیریت سایت رسمی نمایشگاه های ایران به عهده نمایشگاه مشهد می باشد.

الماس شرق

851211_03

.

زیست خاور

.

zist



اماکن سیاحتی حومه مشهد


بند گلستان

بعداز پارک جنگلی وکیل آباد در فاصله 4 کیلومتری طرقبه بند قدیمی گلستان برروی رودخانه گلستان قرار دارد. طول تاج بند در حدود 120 متر، ارتفاع آن 14، عرض پایه 28 و عرض تاج 14 متر می باشد.

طرقبه

در جنوب غربی مشهد بخش طرقبه واقع شده است. این آبادی در منطقه کوهستانی و دارای باغهای فراوانی است. رودخانه ای از کنار آن عبور می کند. در این بخش پارک عمومی زیبایی وجود دارد. سبدهای دستی ساخته شده توسط روستاییان این بخش سوغات طرقبه می باشد.

.

1063184753511398195224313389774646125

.

شاندیز

در منطقه کوهستانی شاندیز، چشمه سارها و باغات فراوانی وجود دارد. پوستین دوزی یکی از صنایع دستی این منطقه است.

.

shandiz1

.

بخش کلات

بخش کلات از توابع شهرستان مشهد، در 151 کیلومتری شمال مشهد قرار دارد و منطقه ای تفریحی و خوش آب هوا (به ارتفاع 2100 متر از سطح دریا) محسوب می شود.

آثار تاریخی آن عبارتند از

ـ کاخ خورشید: ساختمان کاخ از دوره نادرشاه است و معماری آن به سبک هندی و به شکل استوانه ای است. این کاخ در 3 طبقه و به ارتفاع 25 متر بنا شده است.



مسجد کبود: از بناهای دوره نادر است. زیباترین قسمت مسجد گنبد آن است که دو قابه می باشد.



ـ کتیبه نادری: در آستانه ورود به کلات در کنار رودخانه مصفایی محلی به نام (دربند) قرار دارد. بر دیواره کوه کتیبه ای حک شده است که به (کتیبه نادر) معروف است.


آب هوا


مشهد به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص که در منطقه مرزی بین شمال و جنوب خراسان قرار دارد و همچنین تداخل جبهه‌های مختلف آب و هوایی، دارای آب و هوا و خصوصیات ویژه اقلیمی است و قسمت اعظم دشت مشهد-نیشابور، جزء اقلیم سرد و خشک و قسمتی از دشت مشهد-قوچان، نیم خشک و سرد و بخش کوچکی از بلندترین ارتفاعات رشته‌ کوه‌های بینالود و هزار مسجد جزء اقلیم مرطوب سرد می‌باشد و در مجموع مشهد دارای آب و هوای متغیر، اما معتدل و متمایل به سرد و خشک است و از تابستان‌های گرم و خشک و زمستان‌های سرد و مرطوب برخوردار است. بیشترین درجه حرارت در تابستان‌ها ۳۵ درجه بالای صفر و کمترین آن در زمستان ۱۵ درجه زیر صفر و میزان بارندگی متغیر و میانگین بارندگی سالانه در مشهد حدود ۲۵۳ میلیمتر می‌باشد. رودخانه مهم آن کشف رود است که از شاخه‌های مهم آن رادکان، طرقبه، جاغرق، دهیار، زشک، گلستان و دولت‌آباد است.منابع تأمین آب زیرزمینی دشت مشهد شامل چشمه، قنات، چاه عمیق و نیمه عمیق است.

برخی هتلهای مشهد

هتلهای 3 ستاره

الوند، آتی، مدائن، کیان، پارمیدا...


هتلهای 4 ستاره

 هلیا، عماد، تارا، قصر الماس....


هتلهای 5 ستاره

قصر طلایی، درویشی، هما....







۰۱ مرداد ۱۳۹۲

نظرات کاربران